In de bassins in de voormalige varkensstallen in het Brabantse Son is het een gespetter van jewelste. De vissen stoeien als jonge katjes met hun lange snorharen boven water. De bakken lijken meer vis dan water te bevatten. Want Claresse houdt niet van ruimte: ‘the more, the merrier’ is het motto van deze vis, een kruising van twee Afrikaanse meervalsoorten. Een handige eigenschap voor een vis, die een maandje geleden in Son is gepresenteerd als ongeveer de duurzaamste kweekvis ter wereld, een claim die door de aanwezigheid van Stichting De Noordzee en het Wereld Natuurfonds werd onderschreven. “Vijfenzeventig procent van de wilde visbestanden is overbevist,”zegt een woordvoerder van het WWF. “Claresse kan een deel van deze druk wegnemen.”
Maar kweekvis was toch fout? Vaak wel. Veel vis, zoals zalm, wordt gekweekt in open water, waardoor grote stukken zee of rivieren vervuilen. Om de vis gezond te houden krijgt hij enorme hoeveelheden antibiotica, vissen ontsnappen en ‘vervuilen’ de wilde populatie en tenslotte worden kweekvissen (bij)gevoerd met vismeel en visolie, afkomstig van... wilde vis. Zo’n 30 procent van de wilde vis komt terecht in visvoer: dat schiet dus ook niet zo op.
Claresse doet het anders. De vissen leven volstrekt afgesloten van de buitenwereld in grote ‘stallen’. Daardoor komt besmetting van buitenaf niet voor: de vissen zijn nooit ziek en medicijnen zijn dan ook niet nodig, vertelt kweker Toon Foolen. Het voer bevat nog ongeveer de helft vismeel, maar dat percentage gaat gestaag omlaag. De voerfabrikant experimenteert met eiwit uit aardappels- en erwten, waardoor een vegetarische toekomst gloort. Door een uitgekiend en milieuvriendelijk filter- en reinigingssysteem, dat onder andere bacteriën inzet voor de zuivering, wordt het water voor 95 procent hergebruikt. Voor de kweek van een kilo Claresse volstaat 1 emmer water; voor de kweek van bijvoorbeeld een kilo paling is 200 liter water nodig. Door het hergebruik koelt het water nauwelijks af, de ‘stallen’ zijn optimaal geïsoleerd en bovendien produceren de vissen zelf ook warmte. Bijverwarmen is pas nodig, als de buitentemperatuur beneden de min vijf zakt. Het energiegebruik van de kwekerij is dus verbluffend laag.

Maar hebben we dit allemaal al niet eerder gehoord? Klopt. Want in Brabant wordt ook gewone meerval en tilapia gekweekt, die in milieuvriendelijkheid en energiegebruik niet of nauwelijks onderdoen voor de kweek van Claresse. Sterker nog: tilapia is bijna vegetariër en heeft dus heel weinig vismeel nodig. Daar staat weer tegenover dat de Claresse zo snel groeit- in 27 maanden van minuscuul larfje tot volwassen vis van ruim 1 kilo- dat de consumptie van vismeel per kilo uiteindelijk ongeveer op hetzelfde uitkomt.
Waarom dan nu alle ophef over Claresse? Nederlandse meerval is in ons land nooit goed aangeslagen: je vond de vis een tijdje in de schapen van AH, maar daar is-ie ‘uitgefaseerd’. Wij Nederlanders houden niet van het roze meerval-visvlees: Claresse is vrijwel wit. Nederlandse tilapia is een stuk duurder dan de foute Aziatische tilapia; Claresse zit daar tussenin. Claresse (en meerval) is lekker stevig: je kunt ‘m zelfs voor spiesjes gebruiken, of grillen zonder dat-ie uit elkaar valt. Maar het belangrijkste is, dat Claresse nieuw is en nergens mee te vergelijken, waardoor producent Anova hoopt een ‘nieuwe start’ te maken en alle vooroordelen weg te vagen. Daarom is Claresse ook veel beter te krijgen dan meerval, die ‘en masse’ naar Duitsland verdwijnt (de Duitsers malen niet om de kleur van visfilet. Bovendien wordt de meerval daar vooral gemarineerd verkocht).
Waar kun je Claresse kopen? Voorlopig nog bij viswinkels van het Visgilde, Deen-supermarkten, C1000, Jumbo, Em-Té, SdB, Golff en Sligro-groothandels.
En tenslotte: hoe smaakt Claresse? Héél zacht en nauwelijks naar vis. Meer vlezig, eigenlijk: voor echte visliefhebbers te neutraal, maar daardoor is-ie wel heel veelzijdig. En dat schijnt een aanbeveling te zijn in Nederland…