Tijdens mijn studie in Londen ben ik mede door toedoen van mijn Schotse flatmate, Dave, voorgoed verslingerd geraakt aan whisky. Dave, een levenslustige reus van twee meter en 100kg plus introduceerde de single malts alsof het zijn eigen vrienden waren. Inmiddels heb ik mijn brevet gedistilleerd gehaald en probeer ik zoveel mogelijk te verzamelen, proeven en te lezen.

Het was een kwestie van tijd voordat ik aan mijn eerste “whisky pilgrimage” zou beginnen. En zo ben ik samen met vrouw en Dave als onze gids op pad gegaan. In Schotland kennen ze geen “trespassing law” zodat je zo’n beetje overal je tent mag opzetten. En dat hebben we dan ook twee weken lang gedaan. Vanaf Dumfries zijn we o.a. via Moffat (heerlijk snoep) naar Edinburgh (ja, geen rechte lijn naar de westkust), Fort Williams en Oban getrokken om toen met de ferry naar ons eerste eiland af te reizen: Islay. Op dit eiland is mijn passie voor whisky definitief bezegeld…

Islay heeft door de jaren heen een cultstatus verworven en dat is niet in de laatste plaats vanwege de whiskyproductie: er zijn maar liefst 8 distilleerderijen (eigenlijk 9 sinds kort). Namen als Lagavulin, Bowmore, Laphroaig en Ardbeg doen het hart van menig liefhebber sneller kloppen. De hartelijke eilandbewoners staan bekend om hun eigenzinnigheid en inventiviteit. Zo werden tijdens de vorige MKZ-crisis de schapen vervangen door eenden in de jaarlijkse “sheepdog contest”. De MKZ werd bezworen, maar de eenden waren inmiddels publieksfavoriet. Wij zagen de border collies dus nog steeds eenden i.p.v. schapen vakkundig over een parcours van hindernissen jagen.

Dat de zaken net even anders gaan op Islay wordt mede bewezen door de whiskymakers van Bruichladdich (spreek uit als ‘broekleddie’). Nadat aanvankelijk definitieve sluiting dreigde voor deze distilleerderij werd in 2000 met de hulp van wijnkoper Mark Reynier en whiskyicoon Jim McEwan een radicaal andere weg ingeslagen.

Tegenwoordig lopen de zaken goed en staat het bedrijf bekend om de onconventionele aanpak met nadruk op ‘terroir’. Zo wordt o.a. gebruik gemaakt van een lokaal verbouwde gerst voor een biologische whisky, produceren ze ’s werelds zwaarste turfwhisky en de eerste viervoudig gedistilleerde whisky. Bruichladdich maakt zelfs ‘Rocks’, een single malt die met ijs dient te worden gedronken.

Maar zelfs een vrolijk, whisky producerend en veehoudend eiland als Islay werd meegezogen in de ‘war agianst terrorism’. De webcams bij Bruichladdich waarmee je alle onderdelen van het proces kunt volgen, trokken de aandacht van de Defense Threat Reduction Agency (DTRA) in de VS. Toen een van de webcams was uitgevallen, nam de DTRA meteen contact op met de whiskymakers. Immers, het proces van whisky maken vertoont grote gelijkenissen met dat van chemische wapens… Sterker nog, met een paar kleine aanpassingen zou een distilleerderij net zo makkelijk ‘Weapons of Mass Destruction’ (WMD) kunnen produceren. Een inval van Amerikaanse troepen bleef gelukkig uit nadat de whiskymakers hadden verzekerd dat er slechts sprake was van een technische storing. Geheel in stijl, greep Bruichladdich de gelegenheid aan om hun eigen WMD te lanceren: een 18-jaar oude Whisky of Mass Distinction.

Deze limited edition kun je helaas niet kopen bij de slijter. De “gewone” 17-jaar oude Bruichladdich is echter een waardig alternatief. Deze diepgouden nectar heeft bloemige tonen met fruit, vanille, nootmuskaat en ziltigheid in de neus. Het stevige mondgevoel wordt bepaald door een lichtromige mix van vanille, noten en fruit. De afdronk neemt een verrassende wending richting zilte, aardse tonen. Als je geluk hebt, kun je misschien nog een flesje van de echte WMD vinden via internet, maar bedenk: Big Brother is watching you…

Slainthe!